در ماه های اخیر، شاهد اتفاقاتی در بازار نفت و سقوط باورنکردنی قیمت آن از سال ۲۰۰۸ تا کنون بوده ایم که این اتفاق تنها دو روز پس از اجلاس برگزار شده میان وزاری نفت کشورهای عضو اوپک و غیر اپک در وین، رخ داد و بدبین ترین تحلیل گران اقتصادی نیز تصور چنین کاهش بی سابقه ای را در قیمت نفت نداشتند. درواقع پازل سقوط قیمت نفت در بازار با مخالفت روسیه برای کاهش ۱.۵ میلیون بشکه ای تولید نفت و همچنین کاهش گریدهای نفتی عربستان پس از فروپاشی اوپک پلاس، تکمیل شد.

بیشتر بخوانید : مروری بر نوسان قیمت نفت در سال ۹۸

سقوط بی سابقه قیمت نفت در شرایطی اتفاق افتاد که بیشتر کشورهای تولید کننده، نیازمند قیمت های بیشتری جهت رفع کسری بودجه خود بودند. با این وجود، قیمت نفت برنت شاهد کاهشی ۲۸.۸ درصدی در قیمت خود بود که به بشکه ای ۳۲ دلار و ۲۳ سنت رسید که این قیمت، از سال ۲۰۱۴ تا به الان، بیشترین سقوط در تارخ قیمت روزانه نفت محسوب می شد.

همچنین قیمت معامله هر بشکه نفت در بازار شاخص آمریکا نیز با ریزش ۳۱.۶ درصدی، به ۲۸ دلار و ۲۲ سنت رسید که این رقم نیز تا کنون بی سابقه بوده است. تبعات سنگین این سقوط قیمت نفت در بازار، گریبانگیر شرکت نفتی شیل آمریکا نیز شد به طوری که امکان تولید نفت توسط این شرکت، چندان به صرفه نبوده و یک خطر جدی برای افزایش ۶.۸ میلیون بشکه ای آن به حساب می آید.

سقوط قیمت نفت در بازار

دلیل مخالفت روسیه با کاهش تولید نفت

اما پس از اینکه اجلاس وزاری نفت کشورهای اوپک برگزار گردید، اغلب کشورهای شرکت کننده در این نشست تصمیم به کاهش ۱.۵ میلیون بشکه نفت در روز گرفته بودند که این تصمیم با اعلام مخالفت روسیه به بن بست خورد.

درواقع در این نشست که به زعم وزیر نفت کشورمان، یکی از بدترین اجلاس در تاریخ اوپک بود، قرار شد که از اول آوریل، محدودیتی برای تولید نفت توسط این کشورها اعمال نشود که بلافاصله سقوط عجیب قیمت نفت، شوک بزرگی به کشورهای تولید کننده وارد کرد. در حقیقت روس ها بر عقیده بودند که کاهش ۱.۵ میلیون بشکه ای نفت در روز، به نفع آمریکا بوده و همین مسئله می تواند ابزاری جهت قدرت نمایی آمریکا باشد.

طی خبرهای به دست آمده، بروز چنین تنش هایی می تواند نشانه های یک نوع رقابت بین غول های نفتی جهان بر سر قیمت نفت باشد و همین می تواند یک تهدید جدی برای قیمت طلای سیاه محسوب شود. به این ترتیب، در پایان معاملات هفتگی بازار جهانی، شاهد سقوط قیمت بورس های خاورمیانه بودیم و همچینن در یک اتفاق نادر، قیمت سهام آرامکوی عربستان نیز به زیر قیمت عرضه اولیه رسید.

سقوط قیمت نفت در بازار

اما در نشست وین چه گذشت؟

در نشست وین، قبل از اینکه اعضای اوپک با غیراوپکی‌ها دیدار کنند، توافقاتی را مبنی بر کاهش تولید ۵/۱ میلیون بشکه ای نفت در روز، اعلام کرده بودند. از این ۱.۵ میلیون بشکه، حدود یک سوم آن بر عهده روسیه و مابقی برای سایر اعضا، در نظر گرفته شده بود. در واقع این توافق یک روز قبل از مذاکره با روسیه و دیگر کشورهای غیر اوپک صورت گرفت و تلاش شد برای جبران کاهش قیمت نفت که در اثر بحران کرونا بر بازارهای جهانی، حاکم شده بود، این مقدار از تولیدات نفت کشورهای اوپک و متحدان غیر اوپکی، کاسته شود.

بیشتر بخوانید :‌ بازار آتی زعفران چه خواهد بود؟

از طرفی خواهان ادامه توافقات قبل، مبنی بر کاهش تولید نفت تا پایان سال ۲۰۲۰ بودند. تا اینجا، نتایج مذاکرات صورت گرفته مورد تایید و استقبال وزرای کشورهای عضو اوپک بود و تنها مسئله، برخورد روسیه به عنوان یکی از اصلی ترین هم پیمانان اوپک با توافقات حاصله در اجلاس روز پنجشنبه بود. اما در روز جمعه و در نشستی که میان اعضای عضو اوپک و کشور های غیر اوپک، برگزار شد، روسیه زیر بار کاهش تولید روزانه نفت نرفت و همچنین مخالفت خود را نیز برای ادامه توافق قبلی کاهش تولید نفت، تا پایان ۲۰۲۰، اعلام نمود.

سقوط قیمت نفت در بازار تا کجا ادامه پیدا خواهد کرد؟

قبل از برگزاری اجلاس سران اوپک در وین، کلیه کارشناسان بازار نفت بر این عقیده بودند که، کاهش تقاضا موجب ضعف در بازار نفت شده و این کاهش تقاضا را ناشی از شیوع ناگهانی ویروس کرونا در ماه ژانویه چین می دانستند. در واقع با شیوع این ویروس، چین که بزرگترین وارد کننده نفت خام در دنیا شناخته می شد را دچار رکود بزرگی کرد که سایر کشورها، از جمله آمریکا نیز تحت تاثیر رکود اقتصاد این کشور، با کاهش شدید قیمت نفت تولیدی خود، مواجه شدند.

از طرفی، ممکن است عربستان نیز با توجه به برداشته شدن محدودیت تولید،  اقدام به افزایش ۱۱ میلیون بشکه ای نفت کند که موجب کاهش وحشتناک قیمت نفت خواهد شد. در واقع شکست اجلاس وین، به این معنا خواهد بود که قیمت نفت به بشکه ای ۴۰ دلار می رسد و اغلب تحلیلگران با توجه به عزم عربستان برای بیشتر کردن تولید نفت خود، آینده نفت را بسیار بدتر از شرایط موجود پیش بینی می کنند.